کهکشانها چگونه در فضا پراکنده اند؟
ساعت ۱٠:٢٤ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/٧/٥ : توسط : فلاح

سیاره ها و ستارگان خانواده ها یی را – یا در اصطلاح اختر شناسان – دستگاههایی را می سازند . زمین و ماه ، یک خانواده ی کوچکند که به دستگاه خورشیدی تعلق دارند . خانواده هایی با دو یا چند ستاره ی ثابت وجود دارند ، که آنها را دستگاههای دو یا چند ستاره ای می خوانند . توده ی ستارگانی را با  100 یا 100000 عضو


عضو نیز می شناسیم . کهکشانها دستگاههایی هستند که از میلیاردها یا هزاران میلیارد خورشید تشکیل شده اند . کهکشانها نیز خانواده هایی کوچک و بزرگ را می سازند .

مثلا دستگاه راه شیری که در آن قرار داریم خود دو همراه کوچک  به نام سحابی ماژلان دارد ، و به خانواده ای از کهکشانها تعلق دارد که آنها را گروه محلی می نامند . در حالی که این گروه تنها حدود  30 عضو دارد ، توده ی کهکشانهایی را می شناسیم که در آنها هزاران دستگاه راه شیری تجمع یافته اند.توده ی

(( ویرگو)) با حدود  6000 کهکشان خود از آن جمله است . ولی این پایان ماجرا نیست . توده ی کهکشانها نیز با یکدیگر  دستگاههای بزرگتری را تشکیل می دهند  که آنها را ابر توده می نامند . به این ترتیب  گروه محلی ما به ابر توده ی کهکشان ویرگو تعلق دارد .

این دستگاهها در نهایت شگفتی دانشمندان  به طور یکنواخت  و یکسان  در فضای عالم  پراکنده نیستند ، بلکه چنین به نظر می رسد  که بر دیواره های حباب های بزرگی قرار دارند . بین این دیواره ها  فضاهای تقریبا خالی عظیمی وجود دارند . ساختار حبابی کیهان  یکی از بزرگترین کشف های قرن بیستم به شمار می آید . در مرکز  توده ی کهکشانهای بزرگ ، (( جزیره های ستاره ای )) بسیار تنگاتنگ  یکدیگر قرار دارند .

در چنین تراکمی  برخورد میان دو  دستگاه راه شیری مانند ، نادر و دور از انتظار نیست . هنگام برخورد ، کهکشانهای بزرگتر ، بسیاری از ستارگان کهکشان کوچکتر را در خود فرو می بلعند ، چنین فرایندی را (( همنوع خواری کهکشانی )) می نامند .

 اگر از برخی همسایگان نزدیک خود از قبیل سحابی  امراﺓ المسلسله  چشم پوشی کنیم ، دیگر کهکشانهای دور دست در یک چیز با هم مشترکند : آنها در حال دور شدن از ما هستند  و سرعت دور شدن آنها از ما ، هر چه دورترند ، بیشتر است .

 

منبع : کیهان در مرزهای فضا و زمان ، نویسنده : دکتر اریک اوبلاکر ، مترجم : بهروز بیضایی